Coccidiose bij kippen

Coccidiose is een heel vervelende aandoening die vooral het spijsverteringsstelsel van de kippen gaat aantasten. 

Het is erg vreemd om dit artikel “putje” winter te moeten schrijven. Want eerlijk gezegd heb ik het nog niet zo vaak gezien als dit jaar.

Ik sprak ook net een dierenarts die wist te vertellen dat het aantal gevallen dit jaar en dit seizoen spectaculair hoog liggen.

Maar wat is het nu precies?

Kippen en met name jonge dieren hebben heel vaak last van coccidiose. Ook konijnen kunnen er heel gevoelig voor zijn. Dit is een mini parasiet / vergelijk het met een soort worm, die graag in warme vochtige omgevingen zit.  Je kan het vergelijken met die worm die gaatjes gaat maken in de darmwand. ( dit is nu wel heel simpel uitgelegd)

Wij merken vooral veel gevallen van coccidiose bij jonge kuikens die bijgevolg plots minder levenslustig en dof worden. In erge stadia zelfs rode/bloedmest kunnen afscheiden. En geen wonder want bij de kuikens is het snel wat warmer ( door de lamp) en daar kan deze besmetting weelderig groeien. Zeker als dan rond de waterbak door het morsen, het strooisel nat ligt.

Waarom hebben we daar nu toch zoveel last van?

Heel eenvoudig: dit jaar is het extreem nat. Het moet niet gezegd dat we geen water meer bij willen in de kippenperken ….. Maar waar we niet aan denken: het is eigenlijk nog warm voor de tijd van het jaar. Of zoals ons pépé in alle wijsheid kan zeggen: ” het zou beter goed vriezen om al het ongedierte te doden”. Voor een coccidiose parasiet is het nu dus “goed weer”.

Wat zijn de symptonen?

Warmte en vocht resulteert dat je zo deze aandoening kunt vinden. Coccidiose bij kippen wordt veroorzaakt door de darmparasiet Eimeria waarvan zo’n zeven soorten bekend zijn. De kip heeft diarree, bij een ernstig verloop kan zelfs sprake zijn van bloederige ontlasting. Bloedingen kunnen zo heftig zijn dat de kip eraan overlijdt. Bijverschijnselen zijn een ruig verenkleed, het laten hangen van de vleugels, matheid en een verminderde drink- en eetlust. De parasiet is gastheer gebonden, dat wil zeggen dat hij niet overdraagbaar is op mensen of andere diersoorten. Bij sectie vertonen de aangetaste dieren ontstekingen aan de dunne of blinde darm. Er zijn allerlei vormen van Parasieten en inwendige wormen en die kan je gelukkig bestrijden met etherische oliën. Maar later meer daarover.

Let op, ook uw konijnen kunnen last krijgen van coccidiose. Vooral als ze in aanraking komen met de mest van kippen ( bv als ze samen in de tuin lopen). Wij hebben in 2019 een volledig nestje van Franse hangoren verloren door het te laat tijdig opmerken van coccidiose.

Bij ernstige vorm van coccidiose raden we dan heel sterk aan om de dierenarts te consulteren. Deze zullen een speciaal medicijn voorschrijven voor deze parasiet. Baycox is de meest gekende.

Wat kan je zelf gaan doen?

Bij lichtere vormen of om preventief te gaan werken kan je oregano olie gebruiken. Ik geef het eigenlijk bijna standaard mee in het water bij de jonge dieren die op zaagmeel of stro gehuisvest zijn. Ook mijn volwassen kippen krijgen nu dagelijks in deze natte tijden oreganomelk in het water.

Oregano olie is de meest bekende en gebruikte etherische olie als gevolg van de sterke antibacteriële eigenschappen. Het werkt vooral:

• Antibacterieel. Bv COCCIDIOSE. ZOWEL PREVENTIEF ALS CURATIEF.
• Anti-parasitair. ZEER GOED ALS ONTWORMING
• Anti-oxidant
• Anti-schimmel
• Flavor en enzym stimulatie
• Immuunstimulatie. Bij jonge dieren.

Daarnaast is het echt niet onverstandig, en ik kan het niet genoeg herhalen… Neem 1 x per 10 dagen je kippen vast of weeg ze even. ’s Avonds bij donker kan je de kippen snel vangen en zet je ze snel op de weegschaal. Gewichtsverlies is vaak een eerste indicatie. Noteer regelmatig het basisgewicht van je kip en bij gewichtsverlies kan een eerste alarmbelletje afgaan. Kippen zijn prooidieren en vaak tonen ze pas dat het niet goed gaat als het te laat is..

Coccidiose voorkomen?

Het is niet evident om te voorkomen maar vaak kan je al proberen de eet-en drinkbak proper te houden en voorkom ontlasting in het water. Nu is het ook zo dat waterplassen ook uit den boze zijn. Maar probeer kippen maar te leren niet uit de plassen te drinken. Oregano melk in het water doen kan een middel zijn om de bacteriën in het drinkwater in te dammen. Door dit toe te voegen zorg je ervoor dat de parasiet het veel moeilijker heeft om te overleven in het water.

Wanneer besmetting al heeft plaatsgevonden zijn er verschillende middelen die de wormen bestrijden.. Oregano olie (bio) werkt ook zoals gezegd goed als bestrijdingsmiddel tegen allerlei wormen en heeft zich bewezen in grote professionele bio kippenstallen. Een ronde lang is Oregano olie preventief ingezet met als gevolge dat ontwormen niet nodig was.

Als laatste kan je ook baycox bij je dierenarts halen. Dit geneesmiddel werkt zowel preventief als curatief. Het is naar mijn gevoel het meest effectieve middel om je te gaan wapenen. Nu zitten we wel in de geneeskundige sfeer en niet meer in de “natuurlijke tuin.” Eerlijk gezegd probeer ik echt met natuurlijke kruiden zoveel mogelijk preventief te gaan werken maar soms heb je gewoon de zwaardere middelen nodig.

En daarna?

Na herstel zien we vaak dat de weerstand van de kippen en/of konijnen goed verstoord is. Dit komt door een lichte of zwaarder aangetaste darmwand. Ideaal is om uw dier dat extra duwtje in de rug te geven! 

Vitamines op basis van een energy boost zijn daarvoor ideaal. Zeker als je ‘” zwaardere producten” als baycox hebt gegeven.

Zie ook bij ” ziektes en verzorging” het onderdeeltje ” vitaminen” en scroll door naar energy boost.